ကေလးမ်ားကို စကားေျပာတာ ဘယ္ေလာက္အေရးႀကီးသလဲ

http://learningtoolsfortoddler.com/wp-content/uploads/2015/05/parent-children-talking.jpg

ကေလးငယ္ေလးေတြ၊ ေမြးကင္းစေလးေတြျဖစ္ျဖစ္ စကားေျပာေပးဖို႔ အေရးႀကီးတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ကေလးေတြကို စကားမ်ားမ်ား ေျပာေပးရင္ သူတို႔ စကားေျပာဆိုတာ၊ ေပါင္းသင္းဆံတတ္တာေတြမွာ အရမ္းကို ထူးခၽြန္သြားတတ္လို႔ပါပဲ။

မ်ားမ်ားေျပာ မ်ားမ်ားေကာင္း

ကေလးငယ္ေလးေတြကို လူႀကီးေတြကို စကားေျပာေပးပါ။ သူတို႔ ဘာသာစကား ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို အမ်ားႀကီး အေထာက္အကူျဖစ္ေစပါတယ္။ မ်ားမ်ားေျပာေလ ကေလးေတြအတြက္ မ်ားမ်ားေကာင္းေလပါပဲ။

ကေလးေတြကို မ်ားမ်ားေျပာေတာ့ ကေလးေတြဟာ အသံေတြ စာလံုးေတြရဲ႕ ကြဲျပားတဲ့ ျခားနားခ်က္ေတြကို မွတ္သားထားနိုင္ပါတယ္။ သူတို႔ကို မသိဘူးေတာ့ မထင္လိုက္ပါနဲ႔။ သူတို႔စိတ္ထဲမွာ မွတ္ထားမယ္။ သ႐ုပ္ခြဲ ေနမယ္။ သံုးၾကည့္ေနမယ္။ သူ႔ကိုစကားေျပာေနတဲ့သူေတြနဲ႔ ထပ္တူျပဳၾကည့္ေနလိမ့္မယ္။

သူတို႔ကို စကားေျပာေနတာ သူတို႔ဦးေႏွာက္ေတြကို အလုပ္လုပ္ေစတာ။ သူတို႔ဦးေႏွာက္ေတြကို ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္ အေထာက္အကူျပဳေနတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္နည္းေျပာရရင္ သူတို႔ကို စကားေျပာေနတာ ေက်ာင္းေနဖို႔ ျပင္ဆင္ေပးတာလို႔လည္း ယူဆႏိုင္ပါတယ္။

ဘာေတြေျပာမလဲ

ကေလးအရြယ္ေတြဆိုေတာ့ အႀကီးႀကီးေတြ လက္ခံႏိုင္ဦးမွာ မဟုတ္ဘူးေပါ့။ ဒါေၾကာင့္ မိသားစုဘဝ အိမ္ထဲမွာ ေန႔စဥ္ ေျပာဆို သံုးစြဲေနတဲ့ စကားလံုးေလးေတြေလာက္ပဲေျပာပါ။ သာမန္ ႐ိုး႐ိုး စကားလံုးေလးေတြေလာက္ ေျပာနိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားၾကည့္ပါ။

ဥပမာ အျပင္ကို ကေလးနဲ႔ ထြက္ရင္ သစ္ပင္ေလးေတြကို လက္ညႇိဳးနဲ႔ ထိုးျပတာမ်ိဳးေပါ့။ “သစ္ပင္ အႀကီးႀကီး” လို႔ ေျပာလိုက္မယ္။ သူက သစ္ပင္ဆိုတာလည္း မွတ္ထားမယ္။ အႀကီးႀကီးဆိုတဲ့ အရြယ္ပမာဏကိုလည္း မွတ္ထားလိမ့္မယ္။ သူစိတ္ဝင္စားရင္ ျပဴးၾကည့္မယ္။ စိတ္မဝင္စားရင္ အိပ္သြားလိမ့္မယ္။

ဘယ္ေလာက္ေျပာေပးရမလဲ

ကေလးေတြကို စကားေျပာႏိုင္သေလာက္ ေကာင္းပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔နဲ႔ တစ္ေန႔တာ ထိေတြ႔ခြင့္ေတြ ရတဲ့ အခိုက္အတန္႔ေလးမွာ ေျပာႏိုင္သေလာက္ ေျပာၾကည့္ေစခ်င္ပါတယ္။

ကေလးေတြဆိုတာ ကိုယ္ေျပာရင္ လိုက္ေျပာတာ ရွိသလို၊ မေျပာခ်င္ရင္လည္း ျပဴးၾကည့္ၿပီး မွိန္းေနတတ္တာ လည္း ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ႏိုင္တယ္။ သူတို႔ပင္ပန္းၿပီး အိပ္ခ်င္လို႔ မ်က္လံုးေတြ ပြတ္သတ္ေနရင္ေတာ့ မေျပာပါနဲ႔ ေတာ့။ ၿငိမ္ၿပီးေတာ့ျဖစ္ျဖစ္ ရယ္ၿပီးေတာ့ ျဖစ္ျဖစ္ တံု႔ျပန္ေနရင္ေတာ့ ေျပာဖို႔အရမ္းေကာင္းတယ္။

ကေလးေတြမွာလည္း စ႐ိုက္အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္။ အခ်ိဳ႕က သူတို႔စိတ္ထဲရွိတာကို ေဖာ္ထုတ္တတ္တာမ်ိဳးရွိသလို၊ အခ်ိဳ႕ကလည္း ၿငိမ္ၿပီးေတာ့ ေနတတ္တာမ်ိဳးေတြရွိႏိုင္တယ္။ ကေလးအထာကို မိဘက အသိဆံုးပဲ။ ဒါေၾကာင့္ ေျပာလို႔ရတဲ့အခ်ိန္၊ သူလက္ခံပံုေပါက္ေနတဲ့အခ်ိန္ မ်ားမ်ားသာ ေျပာေစခ်င္ပါတယ္။

ဘယ္ကစေျပာမလဲ

ဘယ္ေလာက္ငယ္ငယ္ ေျပာႏိုင္သမွ် ေျပာၾကမယ္။ ကေလးဆိုတာ ေမြးဖြားၿပီးကတည္းက တစ္ခုခုကို သင္ယူဖို႔ အၿမဲ ငံ့လင့္ေနၾကသူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔ကို ျမႇဴေခ်ာ့တာျဖစ္ျဖစ္ စကားေလးေတြ ေျပာေပးေန တာဟာ သူတို႔အတြက္ သာယာဖြယ္ရာ ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။

ကေလးကို စကားေျပာေပးေနတာ သူတို႔ကို ေခ်ာ့သိပ္သလိုလည္း ျဖစ္ေစႏိုင္တာ သတိျပဳသင့္တယ္။ ေမြးစကေလးတစ္ေယာက္ဟာ ဘယ္လို႔စကားေျပာႏိုင္မွာလဲထင္ၿပီးေတာ့ မေျပာဘဲထားေလ သူတို႔ မွတ္သား နာယူသင့္တာေတြဟာ ပိုၿပီး ေဝးသြားေလ ျဖစ္သြားနိုင္တယ္။

သူတို႔ဟာ ငိုေနလည္း မိခင္ကိုၾကည့္ေနတာ။ မ်က္လံုးခ်င္း ဆက္သြယ္ေနတတ္တာ။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔ ေျပာခ်င္ တာေတြကို မိခင္ထံကျဖစ္ျဖစ္ တစ္ခုခုၾကားလိုက္တာနဲ႔ အရမ္းကို ၾကည္ႏူးသာယာသြားတတ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေျပာၾကည့္ပါ သူတို႔ဆီက အၿပံဳးနဲ႔ျဖစ္ေစ၊ အသံနဲ႔ျဖစ္ေစ၊ ကိုယ္ခႏၶာလႈပ္ရွားမႈနဲ႔ျဖစ္ေစ တံု႔ျပန္မႈကို ရႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။

ကေလးေတြကို ေျပာၾကည့္ပါ။ သူတို႔ဆီက အာ႐ံုစိုက္မႈကို ရလာၿပီဆိုရင္ သူတို႔တစ္ခုခုတံု႔ျပန္လိမ့္မယ္။ အဲဒီ အခ်ိန္မွာ စေျပာသင့္ပါတယ္။

ကေလးေတြနဲ႔ စကားေျပာမယ္ဆိုရင္

ကေလးငယ္ေတြနဲ႔ အမ်ားဆံုးစကားေျပာဖို႔သင့္တဲ့ သူေတြကေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ မိခင္ေတြျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔ကို ႏို႔တိုက္ေနခ်ိန္မွာျဖစ္ေစ၊ ထမင္းခြံ႔ေကၽြးေနခ်ိန္မွာျဖစ္ေစ၊ ေရခ်ိဳးေပးေနခ်ိန္မွာျဖစ္ေစ၊ သူတို႔နဲ႔အတူတူ ခရီး သြားေနခ်ိန္ျဖစ္ျဖစ္၊ အိပ္ရာထဲမွာျဖစ္ျဖစ္ အတူရွိေနခ်ိန္တိုင္း စကားေျပာေပးသင့္ပါတယ္။

ကေလးေတြကို စကားေျပာမယ္ဆိုရင္ သတိထားသင့္တာေလးေတြကေတာ့

-       သူတို႔ကို အာ႐ံုေနာက္ေစတာေတြကို မလုပ္ပါနဲ႔။ ဖုန္းေျပာေနစဥ္ မလုပ္ပါနဲ႔။ ဖုန္းေတြကို ခ်ထား လိုက္ပါ။ တီဗီေတြ ဖြင့္ထားရင္လည္း ပိတ္ထားလိုက္ပါ။ ကြန္ပ်ဴတာ သံုးေနရင္း Facebook ပြတ္ေနရင္း လည္း သူတို႔ကို မေျပာပါနဲ႔။ကေလးကို စကားေျပာခ်ိန္ဟာ ကေလးကိုပဲ အာ႐ံုစိုက္ထားနိုင္တဲ့ အခ်ိန္ ျဖစ္ဖို႔လိုပါတယ္။

-       သူ ကိုယ့္ကိုယ္ ဘယ္လိုျပန္ၿပီးေတာ့ တံု႔ျပန္သလဲဆိုတာ မွတ္ထားပါ။ သူက ဘယ္လိုမွ မတံု႔ျပန္ မဆက္သြယ္၊ အသံမေပးဘူးဆိုရင္ေတာ့ သူ႔မ်က္လံုးေလးေတြက စကားျပန္ေျပာေနပါလိမ့္မယ္။ နည္းနည္းႀကီးလာတဲ့ ကေလးေတြဆိုရင္လည္း ေခြးကိုလက္ညႇိဳးထိုးျပၿပီး “ဟိုေခြးႀကီးက အျဖဴေရာင္ ႀကီး၊ သူဘာလုပ္မလဲ မသိဘူး” ဆိုတာေတြေျပာၾကည့္ပါ။

-       စကားေျပာတယ္ဆိုလို႔ လူႀကီးကို ေျပာသလို ေျပာလို႔မရဘူး။ ေရပက္မဝင္ေအာင္ ေျပာဖို႔ မဟုတ္ဘူး။ ေျပာလိုက္။ နားလိုက္။ ညႊန္ျပလိုက္။ သူက ကိုယ္ညႊန္ျပတာကို လိုက္ၾကည့္မယ္။ မွတ္သားေနတာ ေတြကို သတိထားမယ္။ မွတ္သားႏိုင္ေအာင္ သူတို႔ကို အခ်ိန္ေပးရမယ္။

-       မေျပာသင့္ေတာ့ရင္ ဆက္မေျပာပါနဲ႔။ ကေလးက ပင္ပန္းေနၿပီ။ အိပ္ခ်င္ေနၿပီ၊ စိတ္ဆိုး ေဒါသထြက္ ေနၿပီ ဆိုရင္ ရပ္လိုက္ပါ။ သူတို႔ကို စိတ္ပ်က္ေအာင္ ဆက္ၿပီးေတာ့ စကားမေျပာပါနဲ႔။ အနား ေပးလိုက္ပါ။

-       ကေလးကို သူအာ႐ံုစိုက္ေနတဲ့ ဝန္းက်င္က ပစၥည္းေတြအေၾကာင္းပဲ ေျပာနိုင္ရင္ ပိုေကာင္းပါတယ္။ ဥပမာ ေရာင္စံုဘေလာက္တံုးေလးေတြနဲ႔ ကစားေနခ်ိန္ဆိုရင္ “အနီေရာင္၊ အျဖဴေရာင္၊ ပန္းေရာင္၊ အစိမ္းေရာင္” ဆိုၿပီး အေရာင္ေတြကို ခြဲျခား ေျပာတမ်ိဳးေတြ လုပ္သင့္ပါတယ္။

-       သူတို႔ စိတ္ဝင္စားႏိုင္တဲ့စကားေတြျဖစ္တဲ့ “ေဖေဖ၊ ေမေမ၊ ကိုကို၊ မမ၊ ဦးဦး၊ ေဒၚေဒၚ၊ ဘိုးဘိုး၊ ဘြားဘြား” စတဲ့ စကားလံုးေတြကို အေစာပိုင္းကတည္းက ေျပာျပသင့္ပါတယ္။

စာဖတ္ျပပါ၊ ပံုေျပာျပပါ၊ သီခ်င္းဆိုျပပါ

-       ကေလးေတြကို ပံုေတြပါတဲ့ စာအုပ္ေတြျပၿပီး ေအာက္ကစာေတြ ဖတ္ျပတာမ်ိဳး၊ ပံုေျပာျပတာမ်ိဳးေတြ လုပ္ေပးဖို႔လိုပါတယ္။ နားလည္တဲ့အရြယ္ေတြေရာက္လာရင္ ပံုျပင္ေတြဟာ သူတို႔အတြက္ အေကာင္း ဆံုး အေဖာ္မြန္ေတြ ျဖစ္လာတတ္ပါတယ္။ သူတို႔က ပံုေျပာျပပါလို႔ ေတာင္းဆိုလာတာမ်ိဳးေတြကို ဘယ္ေတာ့မွ မျငင္းပါနဲ႔။ သူတို႔အတြက္ ေန႔တိုင္း စာဖတ္ျပဖို႔နဲ႔ ပံုေျပာျပဖို႔ အခ်ိန္တစ္ခ်ိန္ သတ္မွတ္ ေပးထားသင့္ပါတယ္။

-       ႐ုပ္ပံုပါတဲ့ စာအုပ္ေလးေတြကို သူတု႔ိကိုျပၿပီး ကိုယ္ကလည္းေျပာ၊ သူတို႔စိတ္ထဲ ရွိတဲ့အတိုင္း ေျပာတာကိုလည္း နားေထာင္ေပးေစခ်င္ပါတယ္။ ကေလးေတြကို ကိုယ္တိုင္ ပံုေလးေတြကို လက္ညႇိဳးနဲ႔ ေထာက္ျပၿပီး ေျပာျပႏိုင္ေအာင္ ေလ့က်င့္ေပးေစခ်င္ပါတယ္။

-       ကေလးဟာ ပံုျပစာအုပ္ေလးေတြကို သေဘာက်တယ္ဆိုရင္ သူတို႔ကို ပံုမ်ားမ်ားပါတဲ့ စာအုပ္ေလးေတြ ဝယ္ေပးၿပီး အ႐ုပ္ေတြ စာေတြနဲ႔ ေပ်ာ္ေမြ႔ေအာင္ ေလ့က်င့္ပ်ိဳးေထာင္ေပးသင့္ပါတယ္။

-       ကေလးေတြကို သီခ်င္းဆိုျပတာ၊ ကေလးေတြ သီခ်င္းလိုက္ဆိုတာ အလြန္ေကာင္းတဲ့ ေလ့က်င့္မႈ တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ မိခင္ေတြကိုယ္တိုင္က မဆိုျပနိုင္ေတာင္ သူတို႔ ကေလးသီခ်င္းေလးေတြ နားေထာင္လာနိုင္ေအာင္၊ နားေထာင္တတ္ေအာင္ ေလ့က်င့္ေပးသင့္ပါတယ္။ သီခ်င္းေတြ ကဗ်ာေတြမွာ ကာရန္ေတြရွိပါတယ္။ သူတို႔ ဂီတနဲ႔ အႏုပညာကို ေကာင္းေကာင္း ခံစားတတ္ပါတယ္။ နည္းနည္းႀကီးလာရင္ အိမ္တြင္းမွာ ကာရာအိုေကနဲ႔ ေလ့က်င့္ေပးနိုင္ပါတယ္။

ကေလးဆိုတာ လူႀကီးကို အရိပ္လိုၾကည့္ေနတတ္တာပါ။ လူႀကီးေတြက အေကာင္းျမင္၊ အျပဳသေဘာနဲ႔ ဆက္ဆံ ေျပာဆိုတာေတြ လုပ္ေပးရင္၊ အေကာင္းျမင္၊ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့သူေလးေတြ ျဖစ္လာပါလိမ့္မယ္။ လူႀကီးေတြ ကိုယ္တိုင္က အပ်က္သေဘာေတြ၊ အဆိုးေတြေျပာေနရင္ ကေလးေတြကလည္း သူတို႔အတိုင္း လိုက္ၿပီး တံု႔ျပန္ေျပာဆိုတတ္တယ္ဆိုတာကိုေတာ့ သတိထားရေပလိမ့္မယ္။

(Ref : Talking with babies and toddlers: why it’s important, Rising Child Network)

Powered by Bullraider.com